İbnü'l-Heysem Kimdir?

İbnü'l-Heysem Kimdir?

İbnü'l-Heysem kimdir sorusu, optik biliminin temellerini atan büyük bir fizikçiyi tanıtır. Tam adı Ebû Ali el-Hasan bin el-Hasan İbnü'l-Heysem olan âlim, yaklaşık 965 yılında Basra'da doğdu. Batı dünyasında 'Alhazen' adıyla tanınır. Deney ve gözleme dayalı yöntemi nedeniyle modern bilimsel yöntemin öncülerinden biri sayılır. Işık, görme ve mercekler üzerine yaptığı çalışmalarla bilim tarihine adını altın harflerle yazdırmıştır.

Hayatı ve Eserleri

İbnü'l-Heysem, hayatının büyük bölümünü Kahire'de geçirdi ve burada bilimsel çalışmalarını sürdürdü. En önemli eseri, yedi ciltlik 'Kitâbü'l-Menâzır'dır (Optik Kitabı). Bu eserde görmenin, gözden çıkan ışınlarla değil, cisimlerden göze gelen ışıkla gerçekleştiğini deneylerle kanıtlamıştır; bu, antik dönemin yanlış görme kuramlarını çürüten devrim niteliğinde bir buluştur. Karanlık oda (camera obscura) prensibini açıklamış, ışığın yansıma ve kırılma kanunları üzerine çalışmıştır. Bilgiyi yalnızca otoriteye dayanarak değil, deney ve gözlemle sınamayı savunmuştur. Matematik ve astronomi alanlarında da pek çok eser vermiştir. Yaklaşık 1040 yılında Kahire'de vefat etmiştir. Eserleri Latinceye çevrilerek Avrupa'da optik biliminin gelişimini derinden etkilemiştir.