Velayet Nedir?
Velayet, küçük yaştaki çocukların bakım, eğitim ve temsil haklarını kapsayan; anne ve babaya ya da mahkeme kararıyla belirlenen kişiye tanınan hukuki koruma yetkisidir.
Velayet ne demek sorusu, özellikle boşanma davalarında büyük önem kazanan bir hukuk terimidir. Velayet; reşit olmayan çocuğun kişisel ve maddi çıkarlarının korunmasını, yetiştirilmesini ve yasal olarak temsil edilmesini kapsayan bir hak ve yükümlülükler bütünüdür.
Velayetin Kapsamı
Velayet hakkı kapsamında ebeveynler şu konularda karar verme yetkisine sahiptir:
- Çocuğun eğitim ve öğretimi
- Sağlık kararları
- İkametgâh belirlenmesi
- Çocuk adına hukuki işlem yapılması
- Mal varlığının yönetimi
Boşanmada Velayet
Evlilik birliği sürdüğü sürece anne ve baba velayeti birlikte kullanır. Boşanma durumunda ise mahkeme, çocuğun üstün yararını esas alarak velayeti ebeveynlerden birine verir. Mahkeme bu kararı verirken çocuğun yaşını, psikolojik durumunu, ebeveynlerin yaşam koşullarını ve çocukla kurulan bağı değerlendirir.
Velayet hakkı kesin değildir; koşullar değişirse ilgili ebeveyn mahkemeye başvurarak velayetin değiştirilmesini talep edebilir. Ayrıca velayeti almayan ebeveyn, çocukla kişisel ilişki kurma hakkını korur.
Velayet ve Vesayet Farkı
Velayet, anne ve babanın çocuk üzerindeki doğal koruyuculuk yetkisiyken; vesayet, anne ve babanın yokluğunda mahkeme tarafından atanan bir vasi aracılığıyla işler. İkisi birbirinden farklı hukuki kurumlardır.
Sıkça Sorulan Sorular
Boşanmada velayet kime verilir?
Mahkeme, çocuğun üstün yararını gözetmek kaydıyla velayeti uygun gördüğü ebeveyne verir; kesin bir kural yoktur.
Velayet sonradan değiştirilebilir mi?
Evet, koşulların değişmesi hâlinde herhangi bir ebeveyn mahkemeye başvurarak velayetin yeniden düzenlenmesini isteyebilir.